Trivnaður hjá sjósílum
Vitanin um sjósíl í føroyskum vøtnum og sjógvi er sera avmarkað. Firum er tí farið undir eina verkætlan sum liður í arbeiðinum at fáa grundleggjandi vitan um sjósíl til vega. Tað er Havbúnaðarfelagið, sum fíggjar verkætlanina, sum hevur til endamáls at kanna umstøðurnar og liviháttin hjá føroyskum sjósílum.
Verkætlanin við føroyskum sjósílum hevur lagt seg eftir at kanna hesi viðurskifti:
At áseta tíðarskeiðið, tá smoltið fer á sjógv.
At lýsa støðuna hjá smoltinum viðvíkjandi longd, vekt, konditión og aldri, tá tað fer á sjógv.
At samanbera ferðingarmynstrið á veg á sjógv við kringumstøðurnar, sum eitt nú viðvíkja hita og ráki.
At gera nøktandi mannagongdir til innsavnan av vaksnum sjósílum, og síðani at lýsa møguligar munir í trivnaði og stovnssamanseting av sjósílum millum ymisk ár.
Verkætlanin verður býtt í tveir partar, har tann fyrri skal staðfesta, nær sílasmoltið fer á sjógv, meðan seinna kannar munin í trivnaðinum hjá vaksnu sjósílunum frá ári til árs í byrjaði á heystið 2018.
Verkætlanin verður í fyrstu syftu at menna eina mannagongd, ið savnar inn vaksin sjósíl í nøktandi nøgdum og støddum. Hesin parturin er tann mest avbjóðandi, tí ongar royndir eru higartil gjørdar við at fanga vaksin sjósíl á sjónum við Føroyar.
Við undantaksloyvi frá kunngerð nr. 92 frá 26. juni 1990 um síla- og laksaveiðu flýggja út av Vørn, hava vit veitt 50 síl árliga við gørnum. Fyrstu árini varð hetta gjørt á tilvildarligum støðum kring Føroyar, men í 2022 broyttu vit mannagongdina. Nú verður helmingurin av sílunum veiddur nærhendis aling, meðan hin helmingurin verður veiddur longur burtur. Hetta fyri betur at kunna greina møguligan mun á sílum í mun til, hvussu nær aling tey liva. Síðani verkætlanin byrjaði hava sílafiskarar havt møguleika at stuðla kanningunum við at senda inn roðslu og aðra vitan um síl ið teir hava fingið. Hetta verður gjørt við serligum brævbjálvum sum eru mentir til endamálið. Umvegis sílafiskararnar er savnað nógv vitan um aldur, vøkstur og lúsastøðu hjá sjósílum.
